به گزارش اول خودرو، دولت اصلاح نظام توزیع بنزین را در دستور کار قرار داده و با اجرای طرح جمع‌آوری کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها و شناسنامه‌دار کردن کارت‌های سوخت، به دنبال افزایش شفافیت در فرآیند سوخت‌گیری است. به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان، کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها طی سال‌های گذشته برای تسهیل دسترسی مردم به بنزین استفاده می‌شدند، اما مشخص نبودن هویت مصرف‌کننده در هر نوبت سوخت‌گیری، امکان رصد دقیق مصرف خودروها را محدود کرده بود.
جمع‌آوری کارت‌های اضطراری در ۱۱ استان
بر اساس برنامهٔ اعلام‌شده از سوی شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران، طرح جمع‌آوری کارت‌های آزاد جایگاه‌ها در مرحلهٔ نخست در ۱۱ استان آغاز شده است: هرمزگان، آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، خراسان جنوبی، خراسان شمالی، خراسان رضوی، اردبیل، یزد، کردستان، کرمان و سیستان و بلوچستان.
در این سازوکار، هم‌زمان با جمع‌آوری کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها، ۵۰ لیتر بنزین با نرخ سوم، معادل هر لیتر ۱۰ هزار تومان، روی کارت‌های سوخت شخصی شارژ می‌شود تا افرادی که سهمیه‌های قبلی‌شان به پایان رسیده، امکان ادامهٔ سوخت‌گیری با کارت خود را داشته باشند.
کرامت ویس‌کرمی، مدیرعامل شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران، در نشست بررسی مسائل اجرایی طرح حذف کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها و شارژ لایه سوم سهمیه، بر ضرورت اجرای این برنامه با حفظ کیفیت خدمات‌رسانی تأکید کرد. به گفتهٔ او، مناطق هدف باید زمینهٔ ارائهٔ خدمات مطلوب به متقاضیان سوخت‌گیری، به‌ویژه مسافران و خودروهای عبوری را فراهم کنند.
ویس‌کرمی بر توجه به مسیرهای مواصلاتی و جاده‌های بین‌شهری و پیش‌بینی تمهیدات لازم برای سوخت‌رسانی تأکید کرد تا اجرای طرح بدون ایجاد اختلال در خدمات جایگاه‌ها انجام شود.
شناسنامه‌دار شدن کارت سوخت برای مقابله با قاچاق
رضا سپهبوند، سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی، در یک برنامهٔ رادیویی گفت دو اقدام اصلی در زمینهٔ مدیریت مصرف بنزین در دستور کار است: جمع‌آوری کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها و شناسنامه‌دار کردن کارت‌های سوخت.
به گفتهٔ او، در سازوکار جدید سامانه‌ای برای رصد میزان و دفعات سوخت‌گیری هر خودرو بر اساس کد ملی یا کارت بانکی در نظر گرفته شده است. این اقدام می‌تواند در کنترل مصرف بی‌رویه و جلوگیری از قاچاق سوخت مؤثر باشد.
سپهبوند با اشاره به اینکه قاچاق سوخت فقط محدود به مناطق مرزی و کشورهای همسایه نیست، گفت حتی در تهران هم مواردی از قاچاق بنزین شناسایی شده است؛ به‌گونه‌ای که در بررسی‌ها مشخص شد یک خودرو طی یک ماه بیش از ۳۵۰ بار سوخت‌گیری کرده است. به گفتهٔ او، اختلاف قابل توجه قیمت سوخت یکی از عوامل شکل‌گیری چنین تخلفاتی است.
نگرانی از حذف کارت آزاد جایگاه‌ها
یکی از دغدغه‌های اصلی مردم، نحوهٔ سوخت‌گیری پس از اتمام سهمیه یا در شرایطی است که کارت شخصی در دسترس نباشد. سپهبوند گفت موضوع دسترسی به کارت اضطراری جایگاه‌ها در حال بررسی است و در برخی شهرها از جمله مشهد، برای جایگاه‌های پرتردد، کارت‌های اضطراری حفظ شده است.
به گفتهٔ او، برای رفع مشکلات احتمالی در سایر استان‌ها هم برنامه‌ریزی‌هایی در حال انجام است. این موضوع نشان می‌دهد اجرای طرح حذف کارت‌های اضطراری باید متناسب با شرایط هر منطقه انجام شود؛ به‌ویژه در مسیرهای پرتردد، مناطق گردشگرپذیر و جاده‌های بین‌شهری.
توقف رشد مصرف بنزین در هفت ماه نخست سال
طبق اعلام مدیرعامل شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی، روند رشد مصرف بنزین در هفت ماه نخست سال ۱۴۰۵ متوقف شده است. به گفتهٔ او، میانگین مصرف بنزین کشور تا پایان مهرماه روزانه ۱۳۳ میلیون لیتر بوده که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته تقریباً هیچ رشدی نداشته است؛ این در حالی است که در سال‌های گذشته به‌طور متعارف سالانه حدود ۶ درصد رشد مصرف بنزین ثبت می‌شد.
ویس‌کرمی با اشاره به آمار ۱۰ روز نخست آبان گفت مصرف بنزین کشور در این مدت نسبت به دورهٔ مشابه سال گذشته ۱٫۲ درصد کاهش داشته است. او این روند را نتیجهٔ مجموعه اقدامات در حوزهٔ مدیریت مصرف دانست و تأکید کرد سیاست‌های قیمتی و غیرقیمتی در کنترل مصرف مؤثر بوده‌اند.
البته به گزارش همشهری‌آنلاین، نمی‌توان تمام توقف رشد مصرف را به حذف کارت‌های اضطراری نسبت داد، اما افزایش نظارت بر سوخت‌گیری و محدود کردن امکان استفادهٔ غیرشفاف از کارت‌های آزاد می‌تواند یکی از ابزارهای مکمل برای تداوم این روند باشد.
صرفه‌جویی و توسعهٔ سوخت‌های جایگزین
اهمیت اصلاح نظام توزیع بنزین تنها به کاهش مصرف محدود نمی‌شود؛ جلوگیری از قاچاق و انحراف سوخت از شبکهٔ رسمی توزیع هم می‌تواند به حفظ منابع اقتصادی کشور کمک کند. در شرایطی که اختلاف قیمت بنزین در داخل و کشورهای همسایه انگیزهٔ قاچاق را افزایش می‌دهد، هر میزان سوختی که از طریق تخلفات از چرخهٔ رسمی خارج شود، هزینهٔ بیشتری برای تأمین نیاز مصرف‌کنندگان داخلی تحمیل می‌کند.
ویس‌کرمی از افزایش ۹۰ درصدی حق‌العمل جایگاه‌های CNG خبر داده و اعلام کرده حق‌العمل‌های سال ۱۴۰۴ از ابتدای سال ۱۴۰۵ با این میزان افزایش محاسبه شده و پرداخت مطالبات جایگاه‌داران هم در حال انجام است. به گفتهٔ او، در سال گذشته محدودیت تأمین گاز جایگاه‌های CNG بسیار ناچیز بوده و ضریب پایداری تأمین گاز آن‌ها تاکنون تقریباً ۱۰۰ درصد بوده است.
بازدید رئیس‌جمهور از سایپا؛ پیوند سیاست سوخت و خودروسازی
به گزارش نبض بورس، سیدعباس حسینی، مشاور وزیر و مدیرکل حوزهٔ وزارتی وزارت صمت، از بازدید رئیس‌جمهور به همراه وزیر صمت و معاون علمی رئیس‌جمهور از گروه خودروسازی سایپا در ۷ آبان خبر داد. این بازدید در ادامهٔ تأکیدات رئیس‌جمهور بر ضرورت کاهش مصرف سوخت، ارتقای کیفیت و توسعهٔ فناوری‌های نوین در صنعت خودرو انجام شد.
در جریان این بازدید، خودروی سواری پلاگین‌هیبرید آریانو و وانت جدید زامیاد Z25 از جمله محصولات سایپا معرفی شدند که با هدف توسعهٔ فناوری و کاهش مصرف سوخت طراحی و توسعه یافته‌اند. حسینی تحول صنعت خودرو را صرفاً در افزایش تیراژ تولید ندانست و بر تمرکز بر ارتقای کیفیت و ایمنی، کاهش مصرف سوخت و قیمت تمام‌شده تأکید کرد.
اعداد کلیدی این گزارش
- ۱۱ استان: مرحلهٔ نخست جمع‌آوری کارت‌های آزاد جایگاه‌ها
- ۵۰ لیتر: بنزین جایگزین با نرخ سوم روی کارت شخصی
- ۱۰ هزار تومان: نرخ هر لیتر بنزین جایگزین
- ۱۳۳ میلیون لیتر: میانگین مصرف روزانهٔ بنزین تا پایان مهر ۱۴۰۵
- ۱٫۲ درصد: کاهش مصرف بنزین در ۱۰ روز نخست آبان نسبت به سال قبل
- ۳۵۰ بار: سوخت‌گیری یک خودرو در یک ماه در تهران
آنچه هنوز مشخص نیست
زمان‌بندی مراحل بعدی جمع‌آوری کارت‌های اضطراری در سایر استان‌ها، جزئیات دقیق سازوکار شناسنامه‌دار شدن کارت سوخت و آمار رسمی صرفه‌جویی حاصل از طرح در گزارش‌ها اعلام نشده است.
این مطلب صرفاً جنبهٔ اطلاع‌رسانی دارد و توصیهٔ خرید، فروش یا سرمایه‌گذاری نیست.
منبع: yjc.ir، hamshahrionline.ir، nabzebourse.com
هرمزگان، آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، خراسان جنوبی، خراسان شمالی، خراسان رضوی، اردبیل، یزد، کردستان، کرمان و سیستان و بلوچستان.
۵۰ لیتر بنزین با نرخ سوم، معادل هر لیتر ۱۰ هزار تومان.
میانگین مصرف روزانه تا پایان مهرماه ۱۳۳ میلیون لیتر بوده و رشد مصرف نسبت به سال قبل تقریباً متوقف شده است؛ در ۱۰ روز نخست آبان هم ۱٫۲ درصد کاهش ثبت شده است.
💬 دیدگاه‌ها
هنوز دیدگاهی ثبت نشده. اولین نفر باشید.